Çok dilli web sitesi kurmak: hreflang, i18n mimarisi ve içerik yönetimi

İkinci dili eklemek çoğu ekipte "metinleri çevirtelim" işi olarak başlar ve altı ay sonra senkronize olmayan iki site hâline gelir. Oysa çok dillilik bir mimari karardır: URL yapısı, yönlendirme, içerik modeli ve yayın süreci baştan buna göre kurulmazsa, çeviri borcu birikir.

Bu yazıda üç dilli bir siteyi ayakta tutan kararları — bu sitenin kendi kurulumu dahil — adım adım anlatıyoruz.

Önce karar: hangi diller ve neden

Dil eklemek bedava değildir. Her yeni dil; çeviri, editör kontrolü, güncelleme senkronizasyonu ve ölçüm yükü getirir. Bu yüzden liste "olsa iyi olur" ile değil, veriyle kurulmalıdır.

Son satır en çok atlanan ve en pahalıya patlayan. Rusça sayfa açıp gelen talebe Rusça cevap veremiyorsanız, kazandığınız şey hayal kırıklığıdır.

URL stratejisi: üç seçenek, tek doğru cevap

Kurumsal sitelerin büyük çoğunluğu için cevap alt dizindir. Ayrı alan adı, yalnızca her ülkede ayrı tüzel kişilik, ayrı fiyat listesi ve ayrı ekip varsa gerekçelendirilebilir.

Slug'ları da çevirmek

Alt dizin seçtiyseniz bir karar daha var: yol adları da çevrilsin mi? Bu sitede çevriliyor — /tr/hizmetler, /en/services, /ru/services — çünkü Türkçe arayan bir kullanıcı için Türkçe URL hem daha okunur hem hafif bir alaka sinyalidir.

// next-intl ile yol adı eşlemesi — dil değiştirici doğru karşılığa gider
'/services': { tr: '/hizmetler', en: '/services', ru: '/services' },
'/projects': { tr: '/projeler',  en: '/projects', ru: '/projects' },

Dikkat: proje veya hizmet slug'ını çevirmek genelde gereksiz karmaşıklıktır. Segment adı (/hizmetler) çevrilir, kayıt kimliği (/seo-geo) sabit kalır.

hreflang: üç kural

hreflang, arama motoruna "bu sayfanın şu dillerde karşılığı var" der. Yanlış kurulduğunda ya hiç çalışmaz ya da yanlış dili öne çıkarır. Üç kural yeterli:

1. Karşılıklılık. A sayfası B'yi gösteriyorsa B de A'yı göstermelidir. Tek yönlü etiket yok sayılır.
2. Kendini içerme. Her sayfa kendi dilini de listelemelidir.
3. x-default. Eşleşme bulunamadığında gidilecek sürüm belirtilmelidir.

<link rel="alternate" hrefLang="tr" href="https://site.com/tr/hizmetler" />
<link rel="alternate" hrefLang="en" href="https://site.com/en/services" />
<link rel="alternate" hrefLang="ru" href="https://site.com/ru/services" />
<link rel="alternate" hrefLang="x-default" href="https://site.com/tr/hizmetler" />

Bu sitede blog yazıları translationKey alanıyla eşleşiyor ve hreflang yalnızca gerçekten var olan diller için üretiliyor. Aynı mantığın SEO tarafındaki karşılığını SEO'dan GEO'ya yazısında anlattık.

Çeviri borcu: asıl maliyet burada

Çok dilli sitelerin gerçek sorunu ilk çeviri değil, ikinci yıldır. Türkçe sayfa güncellenir, İngilizce kalır; yeni hizmet eklenir, Rusçası unutulur. Altı ay sonra üç farklı site olursunuz.

Çözüm karmaşık değil: eksik çeviriyi yayına çıkmadan yakalayan bir kontrol. Bu sitede pnpm content:check tam olarak bunu yapıyor — 210 içerik alanını üç dilde karşılaştırıyor ve eksik varsa çıkış kodu 1 veriyor. İlk çalıştırıldığında iki eksik çeviriyi bulan şey bu betikti.

$ pnpm content:check
tr: works 49/49, stories 6/6, servicesList 15/15  ✓
en: works 49/49, stories 6/6, servicesList 15/15  ✓
ru: works 49/49, stories 6/6, servicesList 15/15  ✓
Toplam kontrol edilen: 210 — Sorunlu: 0

İçerik modeli: neyi çevirmeli

Her şeyi çevirmek gerekmez ve genelde doğru da değildir.

Blog tarafında dikkat edilecek nokta şu: bir yazının her dilde karşılığı olmak zorunda değil, ama olan karşılıkların birbirinin çevirisi olması gerekir. Farklı içerikleri aynı translationKey altında eşleştirmek, hreflang'i yanlış bilgilendirir.

Sık yapılan yedi hata

1. Otomatik dil yönlendirmesi. Tarayıcı diline göre zorla yönlendirme, tarayıcıların ve kullanıcıların işini bozar. Dil seçimini önerin, dayatmayın.
2. Bayrak ikonuyla dil göstermek. Bayrak ülkeyi temsil eder, dili değil. Almanca konuşan bir Avusturyalı Alman bayrağına tıklamak zorunda kalmamalı.
3. Yalnızca ana sayfayı çevirmek. İç sayfaları çevrilmemiş bir site, o dilde aramada görünmez.
4. lang özniteliğini güncellememek. <html lang="tr"> her dilde değişmelidir — erişilebilirlik ve ekran okuyucular buna bakar.
5. Meta veriyi çevirmeyi unutmak. Başlık ve açıklama Türkçe kalmışsa, sayfa İngilizce olsa bile arama sonucunda Türkçe görünür.
6. Tarih, para birimi ve sayı biçimini sabitlemek. 1.500,00 ₺ ile €1,500.00 aynı sayı değildir; biçimlendirme dile göre yapılmalıdır.
7. Dil değiştiricinin ana sayfaya atması. Bir hizmet sayfasındayken dil değiştiren kullanıcı, aynı hizmetin diğer dildeki sayfasına gitmelidir.

Yedincisi teknik olarak yol adı eşlemesi gerektirir — bu sitede hizmet sayfaları arasında dil değiştirdiğinizde aynı sayfada kalırsınız.

Ölçüm: dil bazında ayrı bakın

Toplam trafik, çok dilli bir sitede yanıltıcı bir metriktir. Her dil ayrı bir pazardır ve ayrı raporlanmalıdır.

Search Console'da her dil için ayrı filtre kurun, analitikte dil boyutunu birincil segment yapın. Bir dilin dönüşüm oranı diğerinin yarısıysa sorun çeviri kalitesinde ya da o dildeki teklif uyumundadır — toplamda bakarken bu görünmez.

Bir örnek

Nexos Investment projesinde çok dillilik sonradan eklenen bir katman değil, mimarinin parçasıydı: next-intl ile yönlendirme, ilan verisinden çok dilli otomatik teklif üretimi ve dile göre içerik yönetimi aynı sistemde kurgulandı. Homes in Mediterranean ve Arslan Estates gibi uluslararası kitleye hitap eden emlak projelerinde de aynı ihtiyaç öne çıkıyor.

Sonuç

Çok dilli site kurmanın zor kısmı çeviri değil, çevirinin zamanla senkron kalması. Doğru URL stratejisi, kurallara uygun hreflang ve eksik çeviriyi build'de yakalayan bir kontrol — bu üçü kurulduğunda ikinci ve üçüncü dil bakım yükü değil, ek pazar olur.

Kaç dille başlamanız gerektiğini konuşmak isterseniz bize yazın; teknik tarafı SEO ve GEO hizmetimiz kapsamında ele alıyoruz.